Czy pluskwy latają? Fruwające pluskwy i ich skrzydła, prawda czy mit

Opieka i konsultacja merytoryczna: mgr Nikodem Zając, Mykolog oraz biolog terenowy
Świadectwo mykologiczne Nr 12/SP/2020

Kiedy ktoś po raz pierwszy styka się z problemem pluskiew, jedno z pytań, które często się pojawia, brzmi: „Czy pluskwy latają?”. W końcu wiele owadów tego typu ma skrzydła, a widok czegoś małego i szybkiego może wzbudzać niepokój. Jak jest naprawdę? Rozwiejmy wszelkie wątpliwości!

Czy pluskwy mają skrzydła?

Tak, ale… to nie takie proste. Pluskwy domowe, czyli te, które najczęściej spotykamy w mieszkaniach, hotelach i akademikach, należą do rzędu pluskwiaków, a wiele owadów z tej grupy rzeczywiście ma skrzydła i potrafi latać. Jednak w przypadku pluskwy domowej natura poszła inną drogą.

Dorastające osobniki, czyli tzw. nimfy, w ogóle nie mają śladów skrzydeł. Natomiast dorosłe pluskwy mają coś w rodzaju zredukowanych, szczątkowych skrzydełek – są to małe, bezużyteczne struktury, które nie nadają się do lotu. Właściwie są tak niewielkie, że niemal nie widać ich gołym okiem. Ewolucja zdecydowała, że pluskwom bardziej opłaca się dobrze się ukrywać i poruszać się na nogach, niż latać.

Na zdjęciach prezentujemy dorosłe pluskwy domowe – niewielkie, ale niezwykle uporczywe pasożyty!

Czy pluskwy mogą fruwać?

Nie, pluskwy nie potrafią latać – ani trochę! Ich ciało jest przystosowane do pełzania, chowania się w szczelinach i szybkie przemieszczanie się po powierzchniach takich jak materace, ściany czy drewniane meble. Zamiast skrzydeł, natura wyposażyła je w sześć silnych odnóży, które pozwalają im sprawnie się poruszać.

To jednak nie znaczy, że są powolne. Jeśli kiedyś próbowałeś złapać pluskwę, wiesz, że potrafią one całkiem szybko uciekać, zwłaszcza gdy zostaną odkryte. Niektóre osoby, widząc pluskwę przemieszczającą się po ścianie lub spadającą z sufitu, mogą odnieść wrażenie, że właśnie odfrunęła – ale to tylko złudzenie. Pluskwy potrafią wspinać się po pionowych powierzchniach, a jeśli spadną, mogą wydawać się szybkie i nieprzewidywalne.

Skąd wziął się mit o latających pluskwach?

Lęk przed owadami często sprawia, że ludzie wyolbrzymiają ich zdolności. Jeśli zobaczysz owada przypominającego pluskwę, który faktycznie potrafi latać, to prawdopodobnie wcale nie była to pluskwa domowa! Istnieje kilka owadów, które wyglądem przypominają pluskwy, ale mają skrzydła i rzeczywiście latają. Na przykład:

Wrzeciążki – owady podobne do pluskiew, ale większe i wyposażone w dobrze rozwinięte skrzydła.

Płoszczyce – blisko spokrewnione z pluskwami, ale potrafiące latać.

Karaluchy – niektóre gatunki potrafią szybować na krótkie odległości, a ich młode mogą przypominać pluskwy.

To właśnie one są często mylone z pluskwami i mogą być powodem, dla którego niektórzy są przekonani, że pluskwy fruwają.

Na zdjęciach prezentujemy larwy pluskiew – to te małe, przezroczyste robaczki, które dopiero co wykluły się
z jaj, ale już są gotowe do żerowania!

Jak pluskwy się przemieszczają?

Skoro nie latają, to jak pluskwy tak skutecznie rozprzestrzeniają się po całym świecie? To proste: dzięki ludziom!

Pluskwy są mistrzami w podróżowaniu na gapę. Nie skaczą i nie latają, ale potrafią świetnie się ukrywać – w walizkach, ubraniach, torbach, a nawet w używanych meblach. W ten sposób dostają się do nowych miejsc i błyskawicznie zaczynają infestację. Możesz wrócić z wakacji do domu i nawet nie wiedzieć, że przywiozłeś ze sobą nieproszonych gości.

Dlatego jeśli nocujesz w hotelu, warto dokładnie obejrzeć materac, narożniki łóżka i zagłówki, zanim rozpakujesz swoje rzeczy. A po powrocie? Warto wyprać ubrania w wysokiej temperaturze i sprawdzić bagaż.

Tak wyglądają ślady po ukąszeniach pluskiew – swędzące, zaczerwienione bąble, które często układają się
w linie lub skupiska.

Czy pluskwy mogą skakać?

To kolejne często zadawane pytanie. Skoro nie latają, to może chociaż skaczą, jak pchły? Odpowiedź brzmi: nie.

Pluskwy nie mają odnóży przystosowanych do skakania. Ich nogi są stworzone do biegania i wspinania się, ale nie do wykonywania dużych skoków. Jeśli widzisz owada, który potrafi nagle odbić się od powierzchni i przeskoczyć na inną, to na pewno nie jest to pluskwa domowa. Pchły, które często bytują na zwierzętach domowych, potrafią skakać na duże odległości w porównaniu do swojego rozmiaru, ale pluskwy tej zdolności nie mają.

Dlatego, jeśli coś nagle przeskoczyło Ci po podłodze, możesz odetchnąć – to nie pluskwa!

Poniżej przedstawiamy jedne z najbardziej charakterystycznych oznak obecności pluskiew – małe, czarne plamki, czyli ich odchody.

Podsumowanie – czy pluskwy latają?

Nie, pluskwy absolutnie nie latają. Ich skrzydła są tak małe, że nie spełniają żadnej funkcji, a ich jedynym sposobem poruszania się jest bieganie i ukrywanie się w szczelinach. Jeśli widzisz owada przypominającego pluskwę, który fruwa, to na pewno jest to zupełnie inny gatunek owada.

Jeśli podejrzewasz, że masz w domu pluskwy, nie czekaj! Im szybciej podejmiesz działanie, tym większa szansa na skuteczne pozbycie się problemu. A jeśli potrzebujesz pomocy – chętnie Ci pomożemy w tej nierównej walce!